Tarihi Bilgiler

Türklerde ve Osmanlılarda Logo ve Arma

Logo kelimesinin dilimizde yaygın halde kullanımı, henüz çok yeni. 20 sene öncesine kadar bu kadar yaygın olmayan logo kelimesi, daha çok “ amblem “ veya “ arma “ diye adlandırılırdı. Bilgisayarların kullanımı genişleyip, internetin hayatımızın her noktasına kadar girmesi ile beraber, bu kelimeyi daha sık duymaya başladık. Logo tasarımı yapan grafikerler, internet ajansları ve atölyelerin sayıları artmaya başladıkça, logoya olan ilgi de aynı hızda çoğalmaya başladı. Bildiğiniz üzere logo, bir firmanın, kurumun veya topluluğun kimliğini yansıtan bilgilerin, resme dökülmüş halidir. İfade edilmek istenilen açıklamanın resmedilmesi de diyebiliriz. Kökü İngilizce olan logo, Türk dil kurumu sözlüğüne baktığımızda, karşımıza “ tanıtaç, imlek veya ayırmaç “ anlamlarında çıkmaktadır.

Peki internet ve bilgisayarlardan önce, logo hayatımızda nasıl bir yer ediniyordu, hiç merak ettiniz mi? Mesela Osmanlı İmparatorluğunda bu simgeler veya ayırmaçlar nasıl kullanılıp resmediliyordu acaba? Bir işletmeye veya resmi kuruma ait simgeler nasıl hazırlanıyordu? Gelin, Osmanlı İmparatorluğu dönenimde bu simgelerin nasıl ne hangi amaçla kullanıldığını hep beraber inceleyelim.

Osmanlı’da Amblem ve Logo Kullanımı

Logo kullanımı aslına bakarsanız, haçlı seferleri ile başladı. Şövalyeler, müfrezelerini ayırt etmek için kendilerini ifade eden armalar kullanmaktaydı. Haçlı seferleriyle başlayan arma geleneği daha sonra kralların, zengin ailelerin, tarikatların, Üniversitelerin sembolü olmuş ve günümüze “ Logo “ olarak gelmiştir. Osmanlı’da ise arma geleneği bulunmazdı. Onun yerine, padişah tuğraları kullanılırdı. Her padişahın tuğrası farklı olup, devleti değil padişahı sembol eden işaretlerdi. Arma ise devleti ifade eden semboldür. Osmanlı’da İmparatorluğun son dönemine kadar bir devlet arması yapılmamıştır. Osmanlı döneminin ilk “Grafikeri“ olarak İbrahim Müteferrika’yı sayabiliriz. Çünkü ilk Osmanlı arması denemesini, 1727 yılında matbaayı Osmanlı’ya getiren İbrahim Müteferrika yapmıştır. Osmanlı devrinde devlet erkânı ve işletmeler genel olarak “ mühür “ kullanmaktaydı. Bu mühürlerde genelde kullanan kişinin ismi ve mesleği yazardı. Hatta Cumhuriyet döneminin ilk zamanlarına kadar oldukça yaygın bir “ kartvizit “ şekliydi mühürler. Tüm bu tarihi bilgilere dayanarak, Osmanlı dönemin logolarına “mühür” demekte sakınca görülmemektedir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.